Azərbaycan xalqının 2020-ci ilin payızında yaşadığı 44 günlük müharibə, milli tariximizin ən şanlı səhifələrindən birini təşkil edir. Bu müharibə təkcə silahların toqquşması deyil, 30 illik ədalətsizliyə qarşı xalqın sarsılmaz iradəsinin təntənəsi idi. İllərlə beynəlxalq tribunalarda səslənən sülh çağırışları, danışıqlarda göstərilən səbr və diplomatik təmkin nəticə verməmişdi. Nəhayət, Azərbaycan dövləti öz suveren hüququnu bərpa etmək üçün tarixi bir qərar verdi. Bu qərar bütün xalqın ruhunda əks-səda doğurdu və səfərbərlik elan olunmadan belə, minlərlə gənc könüllü şəkildə döyüş meydanına yollandı. Müharibənin ilk günündən etibarən cəbhədən gələn xəbərlər Azərbaycan cəmiyyətində böyük ruh yüksəkliyi yaratdı. Ordumuzun hər bir uğuru milli birliyimizi daha da möhkəmləndirirdi. Ən önəmlisi isə, bu dəfə Azərbaycan xalqı öz dövlətinə, öz liderinə və öz ordusuna tam inamla birləşmişdi. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən hərbi-siyasi strategiya bir an belə tərəddüdə yol vermədi. Hər addım planlı, məqsədyönlü və beynəlxalq hüquqa tam uyğun şəkildə atılırdı. 44 gün davam edən bu müharibə təkcə hərbi zəfərlərin ard-arda qazanılması ilə deyil, həm də informasiya, diplomatiya və mənəvi mübarizənin bir parçası idi. Azərbaycan xalqı döyüş meydanında, informasiya cəbhəsində düşmənə qarşı möhtəşəm birlik nümayiş etdirdi. Müharibənin hər günü qəhrəmanlıq və milli ləyaqətin nümayişi idi. Qəhrəman əsgərlərimiz təkcə torpaq uğrunda deyil, ədalət və ləyaqət uğrunda döyüşürdülər. Cəbrayılın, Füzulinin, Zəngilanın, Qubadlının, Hadrutun, Laçının və nəhayət, Şuşanın azad edilməsi Azərbaycan xalqının yüz illərlə davam edən azadlıq arzusunun gerçəkləşməsi idi. Hər bir şəhərin azad edilməsi xalqın qəlbində yeni bir səhifə açdı. Cəbhədən gələn xəbərlər sanki bir millətin ruhunu yenidən dirçəldirdi. Hər bir qələbə şəhidlərimizin ruhuna ehtiram, gələcək nəsillərə ümid idi. Bu müharibə zamanı Azərbaycan Ordusu dünya hərb tarixinə yeni taktiki yanaşmalar bəxş etdi. Müasir texnologiyalar, pilotsuz uçuş aparatları və yüksək səviyyəli koordinasiya ilə düşmənin uzun illər ərzində qurduğu müdafiə xəttləri bir-birinin ardınca dağıdıldı. Lakin bu müharibənin əsas silahı texnika deyil, xalqın iradəsi idi. Hər bir əsgər, hər bir zabit Vətən üçün canından keçməyə hazır idi. Onların bir çoxu döyüşə “ya Qarabağ, ya ölüm” şüarı ilə gedirdi. Prezident İlham Əliyevin müharibə dövründə xalqa müraciətləri həm ön cəbhədəki, həm də arxa cəbhədəki insanların ruhunu qaldırdı. O, həm siyasi lider, həm Ali Baş Komandan, həm də xalqın mənəvi dayağı idi. Onun hər çıxışı bir manifest, hər bəyanatı bir çağırış idi. “Qarabağ Azərbaycandır!” kəlamı artıq sadəcə bir şüar deyil, xalqın milli kimliyinin ifadəsinə çevrildi. Bu müharibənin ən həlledici anı Şuşanın azad olunması oldu. Şuşa yalnız strateji məkan deyil, həm də milli mədəniyyətimizin, musiqimizin, mənəvi kimliyimizin simvoludur. Şuşanın azadlığı ilə Azərbaycan xalqı sanki ruhən tam azad oldu. Həmin gün, 8 noyabr 2020-ci il, Azərbaycan tarixində əbədi qalacaq. Həmin gün bir millətin qürur günü, bir dövlətin yenidən doğulduğu an oldu. Bu zəfər hərbi qələbə deyil, həm də mənəvi qurtuluş idi. Azərbaycan xalqı 30 il ərzində çəkdiyi ağrının, qəm-kədərin, məcburi köçkünlüyün acısının əvəzini 44 gün ərzində tarixi ədaləti bərpa etməklə çıxardı. Hər bir şəhidin qanı bu torpağın azadlığına yazıldı, hər bir qazinin izi Vətən tarixində əbədi qaldı. Müharibənin sonunda Azərbaycan regionda yeni bir reallıq yaratdı. Artıq Cənubi Qafqazda söz sahibi olan, iradəsi ilə istiqamət verən bir dövlət mövcuddur – bu dövlət Azərbaycanın özüdür.
Fərid Mustafayev
YAP Yasamal rayon Elm və Təhsil Nazirliyinin Torpaqşünaslıq və Aqrokimya İnstitutu üzrə ərazi partiya təşkilatının sədr müavini
